Duke u bazuar në vargjet e kënduara nga këngëtaraja e mirënjohur e labërisë, Paro Ziflaj le të sjellim një këndvshtrim, ashtu  si e  lexoj  unë,  këtë rrugëtim, të kësaj artisteje të talentuar. Vargjet janë të shkruara thjeshtë, pa ndonjë pretendim, ato rrokin hapsira të gjëra të historisë dhe flasin me gjuhën e saj, me gjuhën e popullit, që ruan në shpirtin e vetë, një ëndërr të  gëzuar, një dëshirë, apo një shpresë të pa shuar, për një të drejtë, apo një të ardhme, që duhet t’i përkasë. Nëpërmjet vargjeve të kënduara Parua, na sjell diçka që të rrëmben, diçka që të ther, diçka që të ngroh, një zë brilant, mbretëreshë e polifonisë, sepse kudo ndien të zgjuar besimin që me tingujt që përcjell, të sjell pranë gjithë anët e jetës njerzore. Le ta nisim me një këngë, që i përket periudhës së luftës. Ja vargjet!

“Qaj moj shqipëri e ulër moj e gjorë,

Gratë e Kurveleshit shkojnë për në Vlorë,”

Kjo këngë e kënduar në Festivalin Folklorik të Gjirokastres në vitin 1973  me marrëse  Paro Ziflaj, kthyesin me zë  të vecantë, të papërsëritshmin, Hajri Ҫiçin, me grupin e Zhapokikës, hedh dritë mbi vuajtjet e asaj që shkaktoi lufta nga pushtuesit grekë, duke djegur gjithçka, që gjetën para, duke vrarë e përzënë gra e fëmijë nga trojet e tyre. Me anë të  kësaj kënge shprehet jo vetëm vuajtja, por edhe revolta e drejtë për ndjenjën e lartë patriotike, theksimin e idesë, së  lidhjes së ngushtë të shqiptarit me tokën, “fushat me lule, malet me dëborë”, qëndresa  në shekuj për liri e pavarësi. Tani të kalojmë  tek vargjet e këngës, Bolena me kapedanë,  Teksti : Nuri Hoxha  Muzika :Alban Hoxhaj, Kendon Paro Ziflaj. Kënga labe është dhe do ngelet perla e vëndit tonë. Akoma më të çmueshme e bën Artistja duke nxjerrë në pah, traditat patriotike dhe besa që lidhën shqiptarët për ti dalë zot atdheut, pa lëshuar asnjëherë  pushkën nga dora e koburen nga brezi.

Ata burra hijerëndë

 Kishin fjalë e kishin besë

E mbajtën fjalën e dhënë,

Koburja varur në brez.

Këngët për Paron janë si fëmijët për nënën. E vërteta është se më shumë sot, kërkohet polifonina, por angazhimi është i pakët sepse  polifonia luhet në kompleks. Ajo do kthyesin, pritësin, apo ata që mbajnë iso. Tek polifonia rolin e kthyesit nuk e bën kushdo, madje ka rëndësi po aq, sa marrësi. Rolin e kthyesit e bëjnë shumë pak, ata janë njerëz të lindur të trevës së Labërisë. Këta njerëz, këngëtarë të polifonisë mund t’i gjesh në Vlorë, Tepelenë, Gjirokastër, Sarandë, që kanë karakteristika zëri të veçantë. Kthyesi është tastiera e muzikuar, kthyesi është lezeti i këngës. Pra, të jep kohën e kalimit nga strofa në strofë. Këtu dua të them se janë të lidhur ndaj, marrësi dhe kthyesi, duhet të jenë në sinkron. Kjo është dhe vështirësia për polifoni. Vetë këngëtarja thotë: -“Tek polifonia shkrihem, tek kënga popullore plotësoj veten.” Paro Ziflaj është një ndër këngëtaret, që e mban dasmën në peshë dhe plot emocione, që ta bën mishin kokrra, kokrra kur e dëgjon live. Një zë i mrekullueshëm, që i jep lezetin ç’do kënge.  Nuse moj tu bëftë nëna, Këndon : Paro!  Teksti : Paro Zifla. Muzika Orkestroi : Alban Hoxhaj. O, sa bukur! Ja mori kalanë nga brënda, kjo metaforë e pastër i sjell bukur këngët e trevës të jugut. Kur jam i mërzitur vetëm këngë jugu dëgjoj, i dëgjoj me kënaqësi, e sidomos kur ato vijnë nga Parua!. Diksioni saj, ngjyrat e zërit, larmia e teksteve janë në sinkron të plotë dhe të emocionojnë qoftë kur performon e vetme apo edhe në grup.

Nuse moj, tu bëfte nëna

Sa hyre në shtëpi brënda

Ҫ’e do dritën, që bën hëna

Ma more kalanë nga brënda

Parua u këndon jo vetëm trimave, patriotëve, dasmave, gëzimeve, por edhe fatkeqësive, jetëve të humbura, me elegjitë e saj, ta nxjerr dhimbjen nga kocka. Ja një prej  elegjive të saj, dedikim  për gjyshet dhe gjyshërit.

Ditët e vitet do shkojnë

Malli bëhet më i rëndë

 Emri gjyshërve do ndriçojë

Sa të ketë, diell e hënë

Largimi nga kjo jetë i gjyshërve peshon si mall i rëndë,  se dashuria për ta është i papërshkueshëm, ndaj autori i tekstit e ka përdorur mjeshtërisht vargun, duke i sjellë ata, të pavdekshëm duke i krahasuar me dritën e diellit dhe të hënës. Ndaj, Parua, që na i sjell kaq mjeshtërisht me zërin e saj brilant.! Oh’ moj Paro, mos u plakshë  kurrë, je e jashtzakonshme, na kënaqe, na emocionove, na përlote. Lum ata fëmijë, që rriten me dashurinë e gjyshërve. Respekt, dashuri, mirënjohje për të gjitha gjyshet, dhe gjyshërit. Së fundmi për ta përmbyllur le të sjellim në vëmendje këto vargje, për vetë Paron, për sekretin e jetë gjatësisë së saj në skenë.

Cili është sekreti i viteve të mia

Kënga more kënga edhe dashuria

Teksti Arben Duka, orkestroi Alban Hoxhaj,  këndon Paro  Ziflaj,. “Mjeshtre e Madhe” apo “Kapedane e polifonisë labe” janë vetëm disa nga titujt mëse të merituar, që i janë dhënë artistes Paro Ziflaj. Këngëtarja e viteve ’80 vijon ti rezistojë kohës pasi është ende shumë e kërkuar për zërin e saj unik dhe atmosferën që krijon kudo shkel. Vertet ajo nuk ka asnje sekret,  zërin ja ka dhënë natyra, ja ka falë zoti. Ajo mundohet vetëm  ta ruaj atë. Prandaj  për këtë vokal pëlqehen këngët e saj, për këtë vokal e  ftojnë kudo. Tjetra është se ajo ka dashuri për artin, për këngën. E adhuron muzikën dhe i jap shumë dashuri. Sot ka më shumë hapsira, ka lëvizje, ka mënyra të ndryshme të komunikimit dhe të bërjes reklamë, por Parua është vetë origjinali, nuk i nevoitet reklama, ajo është unike në rrugëtimin e saj, me natyrën e saj të thjeshtë, e të çiltër, vargu vjen natyrshëm, fjala më e ëmbël, në përshtatje të  përjetimeve që duhet të  trasmentojë, sa herë asaj, i duhet të performojë në skenë e kudo!.Të këndoftë zemra Paro!