Kur këngëtari Polo Çipa nuk harron
këngëtaren e Kallaratit, Evgjeni Jonuzi, kemi jo vetëm një kujtesë të bukur mes
artistësh, por edhe një vlerësim të merituar për një zë me individualitet të
rrallë në këngën labe. Evgjenia, e dëgjuar dhe e njohur në Festivalin Folklorik
Kombëtar të Gjirokastrës, që në vitin 1983 me këngën “Djepi ynë, burim
floriri”, ka pasur dhe ruan një timbër të veçantë, të ëmbël e të pastër, por
njëkohësisht të ngarkuar me emocion, mall dhe dramë. Në interpretimin e saj ka
natyrshmëri, ndjeshmëri dhe një forcë të brendshme që e bën zërin menjëherë të
dallueshëm. Është një nga ato zëra që nuk kanë nevojë të imponohen për t'u
dëgjuar: të hyjnë natyrshëm në shpirt dhe të mbeten në kujtesë. Veçanërisht në
këngët e kurbetit, sidomos në atë të interpretuar së bashku me Zeqo Hoxhajn,
Vasil Serën dhe fyellin e mjeshtrit Vendim Kapaj, siç e përshkruan aq bukur e
artistikisht vetë Polo Çipa, Evgjenia nuk këndonte thjesht vargun, por i jepte
atij shpirt, dhimbje dhe jetë. Zëri i saj bëhej pjesë e dramës së këngës, duke
përcjellë mallin e nënës, dhimbjen e ndarjes dhe plagën shekullore të kurbetit
shqiptar. Prandaj ky shkrim i Polo Çipës duhet parë jo vetëm si një vlerësim
për një artiste të Kallaratit, por edhe si një thirrje e fortë për rikthimin e
Evgjeni Jonuzit në skenë. Së pari, Kallarati duhet ta ketë përsëri mes
këngëtarëve të tij, në aktivitetet, festat dhe takimet ku kënga labe është
pjesë e shpirtit dhe identitetit të vendlindjes. Do të ishte një kënaqësi dhe
emocion i veçantë që, pas kaq vitesh, zëri i saj të dëgjohej sërish atje ku
mori tingujt e parë – në rrëzë të Bogonicës, mes njerëzve të saj. Por kjo
thirrje duhet të shkojë edhe më tej: te organizatorët e festivaleve folklorike
zonale dhe kombëtare, te institucionet e kulturës, te grupet polifonike dhe te
të gjithë ata që kanë përgjegjësinë të ruajnë, të promovojnë dhe t'u rikthejnë
skenës vlerat e folklorit shqiptar. Evgjeni Jonuzi, megjithëse prej vitesh
jeton në Londër, meriton të rikthehet në skenë, qoftë edhe pas kaq vitesh. Të
dëgjojmë përsëri jo vetëm zërin që ruajnë regjistrimet e dikurshme, por edhe
zërin e saj të sotëm, sepse, megjithëse jeton larg vendlindjes, ajo vazhdon të
jetojë çdo ditë me këngën labe dhe, nëpërmjet rrjeteve sociale, t'i qëndrojë
pranë asaj me të njëjtin mall e dashuri. Sepse zëra të tillë nuk i përkasin
vetëm një fshati apo një brezi. Ata janë pjesë e pasurisë së folklorit shqiptar
dhe meritojnë të dëgjohen përsëri në skenat ku dikur shkëlqyen. Një BRAVO e
madhe edhe për këngëtarin Polo Çipa, i cili, megjithëse jeton prej vitesh në
mërgim, në Patra të Greqisë, nuk është shkëputur asnjëherë nga kënga dhe
tradita e vendlindjes. Ai jo vetëm ka ngritur atje grupin e këngës labe “Malli
i Mërgimtarit”, duke mbajtur gjallë këngën shqiptare në mërgim, por është i
pranishëm në Shqipëri në festivale e veprimtari të këngës labe dhe, sigurisht,
në Pilurin e tij, sa herë organizohen aktivitete artistike e kulturore. Vlerësimi
që ai i bën sot Evgjeni Jonuzit është edhe një shembull i bukur se artistët e
vërtetë dinë jo vetëm të këndojnë, por edhe të njohin, të çmojnë dhe të
nxjerrin në dritë vlerat e njëri-tjetrit.